Społeczna Inspekcja Pracy
Definicja
Społeczna inspekcja pracy jest służbą społeczną pełnioną przez
pracowników, mającą na celu zapewnienie przez zakład pracy
bezpiecznych i higienicznych warunków pracy oraz ochronę
uprawnień pracowniczych, określonych w przepisach prawa pracy.
Społeczna inspekcja pracy jest podstawową formą udziału
pracowników
w kształtowaniu warunków bezpieczeństwa i ochrony zdrowia.
Jest to służba społeczna, którą pełnią pracownicy, a jej
celem jest zapewnienie przez pracodawców bezpiecznych
i higienicznych warunków pracy oraz ochrona uprawnień
pracowniczych, określonych
w przepisach prawa pracy.
Społeczna inspekcja pracy jest organem całej załogi, ponieważ
reprezentuje interesy wszystkich pracowników. Wbrew poglądom
niektórych pracodawców nie jest tylko organem
związków zawodowych. Owszem, jest kierowana przez zakładowe
organizacje związkowe, ale podlega im tylko w sprawach organizacyjnych.
Podstawy prawne Społecznej Inspekcji Pracy
Ustawa o Społecznej Inspekcji Pracy z dn. 4 lutego 1950r. - Ustawa
powołała instytucję Społecznej Inspekcji Pracy
Ustawa z dn. 24 czerwca 1983r. (Dz. U. Nr.35 poz.168 z dn. 30 czerwca
1983r.)
Ustawa z dn. 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. 98. Nr 21, poz.94
z późniejszymi zmianami)
Kodeks pracy z dnia 2 czerwca 1996 r. (Dz. U. Nr.23, poz. 141 z
późniejszymi zmianami) - znaczne wzmocnienie rangi i pozycji
instytucji Społecznej Inspekcji Pracy
Rozporządzenie Rady Ministrów z dn. 28 lipca 1998r. w
sprawie ustalenia okoliczności i przyczyn wypadków przy
pracy oraz sposobu ich dokumentowania
(Dz. U. Nr 115, poz.744, z późniejszymi zmianami)
Struktura Społecznej Inspekcji Pracy
W myśl Ustawy o Społecznej Inspekcji Pracy z dn. 24 czerwca 1983r. W
skład SIP wchodzą:
Ø zakładowy społeczny inspektor pracy - dla całego zakładu
pracy,
Ø oddziałowi (wydziałowi) społeczni inspektorzy pracy - dla
poszczególnych oddziałów (wydziałów),
Ø grupowi społeczni inspektorzy pracy - dla
komórek organizacyjnych oddziałów
(wydziałów).
W praktyce w większości zakładów pracy funkcjonuje tylko
zakładowy społeczny inspektor pracy.
W przedsiębiorstwach wielozakładowych najkorzystniejsza jest struktura
dwupoziomowa - zakładowy społeczny inspektor pracy umiejscowiony jest w
siedzibie dyrekcji firmy, a inspektorzy oddziałowi działają w
poszczególnych zakładach lub filiach przedsiębiorstwa.
W przypadku posiadania przez każdy zakład niezależnej osobowości
prawnej należy powołać oddzielną społeczną inspekcję pracy.
Wybór społecznego inspektora pracy
Wyboru społecznego inspektora pracy dokonują zakładowe organizacje
związkowe na okres 4 lat.
Zakładowych i oddziałowych (wydziałowych) inspektorów pracy
wybiera:
Ø w zakładach pracy lub oddziałach (wydziałach) liczących do
300 pracowników - ogólne zebranie
pracowników zakładu pracy lub oddziału (wydziału),
Ø w zakładach pracy lub oddziałach (wydziałach) liczących
powyżej 300 pracowników:
ü zakładowego społecznego inspektora pracy - zebranie
oddziałowych (wydziałowych) i grupowych społecznych
inspektorów pracy,
ü oddziałowego (wydziałowego) społecznego inspektora pracy -
zebranie grupowych społecznych inspektorów pracy.
Grupowych inspektorów pracy wybiera ogólne
zebranie pracowników komórek organizacyjnych
oddziału (wydziału).
Prawo do wyboru na stanowisko społecznego inspektora pracy mają
pracownicy będący członkami związków zawodowych działających
w zakładzie pracy i nie pełniący funkcji kierowniczych.
W wyborach nie biorą czynnego i biernego udziału pracownicy objęci
umową inną niż stosunek pracy, np. na podstawie umowy zlecenia.
Wyboru dokonuje się na 2 sposoby:
Ø wybory bezpośrednie - przeprowadzane na zebraniu
wszystkich pracowników zakładu pracy
ü w zakładach pracy lub oddziałach (wydziałach) liczących do
300 pracowników,
ü grupowi pracownicy sip wybierani przez ogólne
zebranie pracowników komórek organizacyjnych
oddziału (wydziału),
Ø wybory pośrednie - w zakładach pracy powyżej 300
pracowników:
ü zakładowego wybiera zebranie oddziałowych (wydziałowych) sip,
ü oddziałowego (wydziałowego) sip wybiera zebranie grupowych
sip.
Odwołanie społecznego inspektora pracy
Społeczny inspektor pracy w przypadku niewywiązania się ze swoich
obowiązków może zostać odwołany ze stanowiska przed upływem
okresu 4 lat na wniosek:
Ø zakładowych organizacji związkowych,
Ø co najmniej 20 % pracowników.
Przestaje pełnić swoją funkcję również w przypadku
zrzeczenia się jej lub ustania stosunku pracy.
W powyższych przypadkach przeprowadza się uzupełniające wybory
społecznego inspektora pracy.
Wymagania
Dodatkowe wymagania stawiane społecznemu inspektorowi pracy:
Ø znajomość zagadnień w zakresie działania społecznej
inspekcji pracy,
Ø w przypadku zakładowego społecznego inspektora pracy co
najmniej 5 letni staż pracy w branży reprezentowanej przez zakład pracy
i co najmniej 2 letni staż w danym zakładzie pracy,
Ø w przypadku oddziałowego (wydziałowego) społecznego
inspektora pracy co najmniej 2 letni staż w branży i co najmniej 1
roczny staż w danym zakładzie pracy.
Zadania Społecznej Inspekcji Pracy
W zakres kompetencji społecznych inspektorów pracy wchodzi:
Ø w zakresie bezpieczeństwa pracy - eliminowanie zagrożeń,
które są przyczyną wypadków i chorób
zawodowych, przestrzeganie wymogów technologicznych,
wyposażenie maszyn i urządzeń w osłony i urządzenia zabezpieczające
oraz właściwy dobór i wykorzystanie urządzeń sportowych w
salach gimnastycznych i na boiskach, wyposażenie pracowników
w sprawny sprzęt ochrony osobistej, przestrzeganie przez
pracowników przepisów i zasad bezpieczeństwa
pracy,
Ø w zakresie higieny pracy - zapewnienie pracownikom norm
higienicznych
w szczególności dotyczących substancji szkodliwych,
zapylenia, hałasu, wibracji, mikroklimatu i oświetlenia oraz
zapewnienie pracownikom odpowiednich pomieszczeń higieniczno-
sanitarnych,
Ø w zakresie prawnej ochrony pracy - kontrola przestrzegania
przepisów
o czasie pracy, ochrony pracy kobiet, świadczeń pieniężnych z tytułu
wypadków przy pracy i chorób zawodowych.
Uprawnienia kontrolne Społecznej Inspekcji Pracy
Ø prawo wstępu w każdej chwili do pomieszczeń i urządzeń w
zakładzie pracy
w celu wykonywania swych zadań określonych Ustawie o SIP,
Ø prawo żądania informacji oraz okazywania
dokumentów niezbędnych
dla wykonania funkcji kontrolnych,
Ø prawo występowania o natychmiastowe usunięcie
bezpośrednich zagrożeń
dla zdrowia i życia pracowników,
Ø prawo wydawania zaleceń, w tym w szczególności
zaleceń wstrzymania pracy danego urządzenia technicznego lub
określonych robot, i wpisywania uwag w odpowiednio przygotowanych do
tego księgach,
Ø prawo zwracania uwagi pracownikom w przypadkach naruszenia
obowiązujących przepisów i zasad bhp,
Ø prawo występowania o odsunięcie pracownika od pracy w
przypadkach braku wymaganych uprawnień kwalifikacyjnych niezbędnych do
obsługi określonych urządzeń, czy też braku orzeczenia lekarskiego
dopuszczającego do wykonywania pracy,
Ø udział w zespołach powypadkowych (jako strony
równoprawnej) ustalających okoliczności i przyczyny
wypadków przy pracy,
Ø prawo wnioskowania do inspektora pracy Państwowej
Inspekcji Pracy
o przeprowadzenie kontroli,
Ø prawo wnioskowania do inspektora pracy o wszczęcie
postępowania
w sprawach o wykroczenie przeciwko prawom pracownika,
Ø udział w dokonywanych przez zakład pracy analizach
przyczyn powstawania wypadków przy pracy, chorób
zawodowych i innych schorzeń spowodowanych warunkami pracy,
Ø prawo uczestniczenia w kontrolach przeprowadzanych przez
Państwową Inspekcję Pracy,
Ø prawo czuwania nad wykonywaniem decyzji i zaleceń
organów nadzoru
i kontroli warunków pracy, a w razie ich nie wykonania
zawiadomienie tych organów,
Ø prawo uczestnictwa jako wiceprzewodniczący w pracach
komisji bezpieczeństwa i higieny pracy,
Ø prawo opiniowania projektów planów
poprawy warunków pracy i planów rehabilitacji
zawodowej oraz kontrolowanie ich realizacji.
Utrudnianie społecznemu inspektorowi pracy wykonywania działań
określonych w Ustawie jest traktowane na równi z
utrudnianiem działań Społecznej Inspekcji Pracy i grozi karą grzywny.
art. 22 ust.1 Ustawy o SIP: „... kto działając w imieniu
zakładu pracy narusza przepisy ustawy o społecznej inspekcji pracy, a w
szczególności uniemożliwia działalność społecznego
inspektora pracy lub nie wykonuje zalecenia zakładowego społecznego
inspektora pracy, podlega karze grzywny...”
Obowiązki pracodawcy wobec sip
Uprawnieniom społecznych inspektorów pracy towarzyszy
obowiązek pracodawców do zapewnienia im odpowiednich
warunków realizacji zadań. Do głównych
obowiązków pracodawcy wobec sip należy pokrycie
kosztów związanych z:
Ø zakupem książek zaleceń i uwag sip,
Ø przeszkoleniem podstawowym i szkoleniami okresowymi sip,
Ø prenumeratą prasy fachowej,
Ø zaopatrzeniem sip w przepisy (z zakresu prawa pracy i bhp),
Ø działalnością administracyjno-biurową,
Ø podróżami służbowymi,
Ø wyposażeniem sip w środki ochrony osobistej, odzież i
obuwie robocze.
Uwagi sip
W przypadku stwierdzenia przez społecznego inspektora pracy naruszania
przepisów prawa pracy na terenie zakładu pracy lub jego
części powinien on poinformować kierownika zakładu lub danej części i
jednocześnie wpisać uwagę do zakładowej lub oddziałowej (wydziałowej)
księgi uwag. Kierownik powinien podjąć decyzję w sprawie usunięcia
nieprawidłowości i poinformować o tym społecznego inspektora pracy.
Uwagi są najczęściej stosowane przez oddziałowych (wydziałowych)
społecznych inspektorów pracy i mogą być przyjmowane jako
jedno z kryteriów oceny ich pracy. Ponadto w przypadku
niewykonania ich mogą i powinny być podstawą kierowanych do pracodawcy
zaleceń zakładowego społecznego inspektora pracy.
Kierownik zakładu pracy (pracodawca) ma obowiązek zapewnić oddziałowe
(wydziałowe) księgi uwag i zakładową księgę uwag i zaleceń.
Zalecenia sip
W przypadku stwierdzenia w zakładzie pracy nieprzestrzegania prawa
pracy zakładowy społeczny inspektor pracy formułuje zalecenia dotyczące
całego obszaru prawa pracy, a oddziałowi (wydziałowi) społeczni
inspektorzy pracy mogą być inicjatorami ich wydania.
Miejsce przechowywania ksiąg uwag i zaleceń określa pracodawca -
najczęściej sekretariat - księga zaleceń i uwag - i siedziby
kierowników oddziałów (wydziałów) -
księgi uwag.
Zakładowy społeczny inspektor pracy po dokonaniu wpisu zalecenia
powinien jak najszybciej poinformować o tym pracodawcę.
Właściwie sformułowane zalecenie powinno zawierać:
Ø jasne i precyzyjne określenie rodzaju stwierdzonego
uchybienia,
Ø określenie sposobu usunięcia nieprawidłowości i
przeciwdziałania ewentualnym skutkom,
Ø określenie miejsca jego występowania,
Ø określenie terminu usunięcia nieprawidłowości,
Ø podpis i pieczęć sip oraz datę wydania zalecenia.
Rodzaje zaleceń
Zalecenia terminowe - wydawane, gdy stwierdzone uchybienia nie
zagrażają bezpośrednio zdrowiu i życiu pracowników.
Zalecenia wstrzymania pracy urządzenia technicznego lub określonych
robót - wydawane do pracodawcy w formie ustnej, gdy
stwierdzone zagrożenie może spowodować wypadek przy pracy (zagrożenie
zdrowia lub życia pracownika), w celu podjęcia przez niego
niezwłocznego usunięcia zagrożenia. Jeżeli nie zostanie podjęte
odpowiednie działanie, zakładowy sip wydaje zalecenie o wstrzymaniu
pracy urządzenia technicznego lub określonych robót i
powiadamia jak najszybciej zakładowe organizacje związkowe.
Obowiązek wykonania zalecenia należy do pracodawcy.
W przypadku, gdy kierownik zakładu pracy nie zgadza się z treścią
zalecenia, może wnieść sprzeciw do właściwego inspektora Państwowej
Inspekcji Pracy, sprzeciw do zalecenia terminowego w ciągu 7 dni od
doręczenia zalecenia, a do zalecenia wstrzymującego pracę -
niezwłocznie, a PIP powinien przeprowadzić kontrolę w zakładzie pracy w
zakresie przedmiotu zalecenia.
Przykłady zaleceń terminowych
„Wszyscy pracownicy wydziału ......................... (20
osób) nie zostali przeszkoleni na szkoleniu okresowym z
zakresu bhp. Zalecam przeprowadzić szkolenie okresowe z zakresu bhp dla
pracowników wydziału ...........................
Termin wykonania: 28 lutego 2005 r.
Gliwice, 10.01.2005 r.
(pieczęć, podpis)”
„W dniu dzisiejszym stwierdziłem, że 20
pracowników zakładu posiada zaległe urlopy wypoczynkowe za
2004 rok na ogólną liczbę 120 dni. Zalecam udzielić
zaległych urlopów wypoczynkowych za 2004 r. wszystkim
pracownikom posiadającym takie urlopy.
Termin wykonania: 31 marca 2005 r.
Warszawa, 10.01.2005 r.
(pieczęć, podpis)”
Przykłady zaleceń wstrzymujących pracę
„Piła tarczowa do drewna (nazwa i numer urządzenia .......)
eksploatowana w warsztacie stolarskim nie posiada osłony pasa klinowego
oraz kaptura ochronnego. Zalecam wstrzymanie pracy wymienionej piły
tarczowej do czasu założenia osłony pasa klinowego oraz kaptura
ochronnego.
Termin wykonania: natychmiast.
Wrocław, 10.01.2005 r.
(pieczęć, podpis)”
„Rusztowanie eksploatowane na budowie przy ul.
........................................ w Lublinie nie posiada
pionów komunikacyjnych oraz nie zostało w sposób
prawidłowy zakotwione. Zalecam wstrzymanie prac wykonywanych na
wymienionym rusztowaniu do czasu wykonania prawidłowych
pionów komunikacyjnych oraz prawidłowego zakotwienia.
Termin wykonania: natychmiast.
Lublin, 10.01.2005 r.
(pieczęć, podpis)”
Obowiązki sip po zaistnieniu wypadku
Po wypadku społeczny inspektor pracy zobowiązany jest do kontrolowania:
Ø czy wdrażane są zalecone środki profilaktyczne,
Ø czy wyznaczono osoby odpowiedzialne za takie zalecenie,
Ø czy pracownik poszkodowany lub rodzina zmarłego pracownika
otrzymała protokół powypadkowy,
Ø czy omawiane są z pracownikami zakładu (również
z kadrą kierowniczą) okoliczności wypadków przy pracy.
Przedmiotem kontroli może być również zapewnienie
poszkodowanemu lub jego rodzinie odszkodowania za utratę lub
uszkodzenie wskutek wypadku przedmiotów osobistego użytku
oraz przedmiotów niezbędnych do wykonywania pracy, z
wyjątkiem uszkodzenia pojazdów samochodowych oraz pieniędzy.
Postępowanie powypadkowe prowadzone jest w ścisłej
współpracy społecznego inspektora pracy z zakładową służbą
bhp, a zasady tej współpracy wynikają z odrębnych
przepisów.
Wynagrodzenie społecznego inspektora pracy
Zgodnie z Ustawą o sip, społeczny inspektor pracy powinien pełnić swoją
funkcję poza godzinami pracy zakładu, jednak niemożliwa byłaby
wówczas istota działania, a więc kontrola
warunków wykonywania pracy. Z tego względu społeczny
inspektor pracy wykonujący swą pracę w godzinach pracy (szkolenia,
dochodzenie wypadkowe) zachowuje prawo do wynagrodzenia.
Jeżeli obciążenie sip zadaniami jest znaczne, wówczas
przysługuje mu prawo
do zryczałtowanego wynagrodzenia miesięcznego. Może ono przysługiwać
zarówno zakładowemu, jak i oddziałowym (wydziałowym)
społecznym inspektorom pracy,
a przyznawane jest przez kierownika zakładu na wniosek zakładowej
organizacji związkowej.
Wynagrodzenie zryczałtowane przyznaje się jako:
Ø materialną rekompensatę za wykonywanie dodatkowej pracy,
często po godzinach pracy,
Ø umożliwienie dodatkowego uzupełniania wiedzy z zakresu
prawa pracy i ochrony pracy,
Ø formę zachęty do działalności na rzecz ogółu
pracowników zakładu.
W myśl Ustawy o sip, miesięczne zryczałtowane wynagrodzenie za pracę
sip ustala się jako nie przekraczającą wynagrodzenia za 30 godzin, a w
szczególnych przypadkach - nie przekraczającą wynagrodzenia
za 60 godzin pracy.
W zakładach pracy o dużym nasileniu zagrożeń pracodawca może całkowicie
zwolnić społecznego inspektora pracy z obowiązku świadczenia pracy na
czas jego kadencji
z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, jednak jest to rzadko stosowane i
tylko w dużych zakładach pracy (porty, stocznie, huty).
Ochrona stosunku pracy sip
Praca społecznego inspektora pracy często może stwarzać konflikty z
pracodawcą wskutek konieczności podjęcia decyzji nieprzychylnych dla
kierownika zakładu. Aby choć częściowo umożliwić mu swobodę
podejmowania decyzji, wprowadzona została ochrona jego stosunku pracy,
a jej zasady określa wspomniana Ustawa.
Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę z
pracownikiem pełniącym tę funkcję w czasie jej pełnienia oraz przez rok
po wygaśnięciu mandatu, poza wyjątkami, gdy zaistniały przyczyny
uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia, jednak tylko
po wyrażeniu zgody przez zakładową organizację związkową.
Zarówno zakładowy, jak i oddziałowi (wydziałowi) społeczni
inspektorzy pracy objęci są tą ochroną od chwili wyboru na to
stanowisko, a jeżeli wybrany pracownik jest w okresie wypowiedzenia,
wówczas wypowiedzenie zostaje cofnięte.
Rozwiązanie stosunku pracy z sip
Ø z winy pracownika, gdy:
ü mocno naruszył podstawowe obowiązki pracownicze,
ü popełnił w czasie trwania umowy o pracę przestępstwo,
uniemożliwiające dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku,
ü utracił z własnej winy uprawnienia konieczne do wykonywania
pracy
na zajmowanym stanowisku.
Ø bez orzekania o jego winie, jeżeli:
ü niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa:
ü dłużej niż 3 miesiące w przypadku stażu w zakładzie pracy
krótszego niż 6 miesięcy,
ü dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu
wynagrodzenia i zasiłku oraz świadczeń rehabilitacyjnych przez pierwsze
3 miesiące - przy zatrudnieniu
w danym zakładzie pracy ponad 6 miesięcy lub niezdolność do pracy
spowodowana została wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową,
ü nieobecność trwająca dłużej niż 1 miesiąc była skutkiem
innych nie wymienionych powyżej zdarzeń.
W każdym z omówionych przypadków konieczna jest
wcześniejsza zgoda właściwego organu zakładowej organizacji związkowej.
Jeżeli zostanie ogłoszona upadłość zakładu pracy, wówczas
zasada ochrony stosunku pracy nie ma zastosowania.
Jeżeli społecznemu inspektorowi pracy przysługuje prawo do renty z
tytułu trwałej niezdolności do pracy, wówczas umowa o pracę
może zostać rozwiązana.
Wypowiedzenie umowy o pracę może nastąpić również ze względu
na:
Ø wprowadzenie nowych zasad wynagradzania dotyczących
ogółu pracowników zatrudnionych w danym zakładzie,
Ø stwierdzoną orzeczeniem lekarskim utratę zdolności do
pracy lub niezawinioną przez pracownika utratę uprawnień do jej
wykonywania.
Jeżeli prowadzone są zwolnienia grupowe, pracodawca może jedynie
wypowiedzieć społecznemu inspektorowi pracy dotychczasowe warunki pracy
i płacy. Jeżeli wynagrodzenie ulegnie obniżeniu, wówczas
pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy do końca
okresu, w którym jest on objęty szczególną
ochroną stosunku pracy.
Współpraca sip z zakładowymi organizacjami związkowymi
Społeczna inspekcja pracy kierowana jest przez zakładowe organizacje
związkowe.
Zarówno nad zakładowym, jak i oddziałowymi i grupowymi
społecznymi inspektorami pracy spoczywa obowiązek corocznego
sporządzania planu pracy. Plan zakładowego sip zatwierdza zakładowa
organizacja związkowa, natomiast plany inspektorów
oddziałowych i grupowych - zakładowy społeczny inspektor pracy.
Plan pracy sip powinien zawierać:
Ø częstotliwość kontroli spraw związanych z realizacją prawa
pracy,
Ø częstotliwość kontroli spraw związanych z bhp,
Ø szkolenia podnoszące wiedzę z zakresu bhp i prawa pracy,
Ø udział w pracach komisji bezpieczeństwa i higieny pracy
Ø inne, w zależności od specyfiki zakładu pracy.
Współpraca sip z PIP
Prawidłowe wykonywanie zadań wymaga od społecznego inspektora pracy
szerokiej wiedzy z zakresu prawa pracy i technicznej ochrony pracy. W
myśl Ustawy o sip organy Państwowej Inspekcji Pracy,
wspólnie z Państwową Inspekcją Sanitarną, Urzędem Dozoru
Technicznego i innymi organami kontroli, są zobowiązane do udzielania
im wszechstronnej pomocy.
Obowiązki PIP względem społecznych inspektorów pracy:
Ø Udzielania społecznym inspektorom pracy poradnictwa
prawnego. W każdym Okręgowym Inspektoracie Pracy prowadzone jest
bezpłatne poradnictwo prawne,
z którego mogą korzystać również społeczni
inspektorzy pracy. Adresy i telefony okręgowych
inspektoratów pracy zamieszczone zostały w ostatniej części
niniejszego opracowania.
Ø Wydawania specjalistycznej prasy. Od wielu lat prowadzona
jest aktywna działalność na tym polu. Pod patronatem
Głównego Inspektora Pracy wydawany jest miesięcznik
ilustrowany „Przyjaciel przy pracy”, poświęcony
ochronie człowieka
w środowisku pracy, zalecany przez Radę Ochrony Pracy przy Sejmie RP
jako podstawowa lektura dla społecznych inspektorów pracy
wszystkich szczebli, członków zakładowych komisji
bezpieczeństwa i higieny pracy, pracowników służby bhp oraz
pracodawców. Ponadto Naczelna Organizacja Techniczna wydaje
miesięcznik „Atest – ochrona pracy”,
adresowany do wszystkich osób zainteresowanych sprawami
bezpieczeństwa pracy i prawa pracy, w tym członków
związków zawodowych i społecznych inspektorów
pracy. Czasopismo omawia bieżące problemy technicznej i prawnej ochrony
pracy.
Ø Udzielania pomocy w szkoleniach społecznych
inspektorów pracy. Programy szkolenia opracowane w
Głównym Inspektoracie Pracy bardzo często są podstawą
w szkoleniach organizowanych dla nowo wybranych sip i szkoleniach
okresowych (corocznych). Inspektorzy pracy PIP często są wykładowcami
na szkoleniach
dla społecznych inspektorów pracy.
Ø Kontrolowania wykonania zaleceń i uwag społecznych
inspektorów pracy. Inspektorzy pracy PIP w czasie kontroli
powinni zainteresować się również działalnością sip, przede
wszystkim realizacją przez pracodawcę zaleceń i uwag, tym bardziej że
niewykonanie zalecenia sip jest wykroczeniem.
Ø Umożliwienia społecznemu inspektorowi pracy uczestniczenia
w kontroli przeprowadzanej przez inspektora pracy PIP, a także w
podsumowaniu takiej kontroli.
Ø Przeprowadzenia kontroli zakładu pracy na wniosek
zakładowego społecznego inspektora pracy w zakresie dotyczącym
możliwych zagrożeń zdrowia i życia pracowników. W praktyce
realizowany jest każdy wniosek społecznego inspektora pracy, także
dotyczący zagadnień prawnej ochrony pracy. Wniosek taki powinien być
uzgodniony z zakładowymi organizacjami związkowymi. Jeżeli w toku
kontroli inspektor pracy PIP stwierdzi naruszenia prawa będące
wykroczeniami przeciwko prawom pracownika, jest zobowiązany wszcząć
postępowanie karno-wykroczeniowe w stosunku do osoby odpowiedzialnej.
Zadaniem Państwowej Inspekcji jest również inicjowanie
przedsięwzięć propagujących ideę społecznego nadzoru nad warunkami
pracy oraz promowanie najbardziej aktywnych społecznych
inspektorów pracy.
Odpowiedzialność za naruszenie przepisów ustawy
o społecznej inspekcji pracy
Ø Organem właściwym do wszczęcia postępowania jest inspektor
Państwowej Inspekcji Pracy.
Ø Inspektor pracy przeprowadza kontrolę zakładu pracy z
własnej inicjatywy lub na wniosek sip, a w przypadku stwierdzenia
naruszeń ustawy wszczyna postępowanie karno-wykroczeniowe (lub
podejmuje inne środki prawne, np. oddziaływanie wychowawcze).
Ø Skutkiem wszczętego postępowania może być:
ü – nałożenie mandatu karnego (za zgodą sprawcy)
ü – skierowanie wniosku o ukaranie do sądu
grodzkiego (gdy sprawca odmówi przyjęcia mandatu lub gdy
rodzaj i zakres wykroczenia jest bardzo poważny).
Ø Na wymiar kary wpływają: rodzaj winy (umyślna,
nieumyślna), liczba wykroczeń, społeczne niebezpieczeństwo
czynów, dotychczasowa karalność obwinionego, jego stan
materialny, zachowanie się w toku postępowania, usunięcie
nieprawidłowości, zobowiązanie się do przestrzegania prawa w
przyszłości itd.
Aby w pełni korzystać z serwisu należy się zalogować. Jeżeli jeszcze nia masz konta na
przygotowany.pl, zapraszamy do
rejestracji!
Publikując własne opracowania zbierasz punkty, dzięki czemu masz dostęp do większości zasobów serwisu przygotowany.pl